1.命令形(めいれいけい)/禁止形(きんしけい)
အမိန့်ပေးခြင်း၊ တားမြစ်ခြင်းများတွင် သုံးသည်။
ဆရာမှ ကျောင်းသားသို့ ပြောဆိုအမိန့်ပေးခြင်း။ မိဘမှ သားသမီးသို့ ပြောဆို အမိန့်ပေးရာတွင် သုံးသည်။ အားကစားပွဲများတွင် အားပေးရာတွင်လည်းသုံးနိုင်သည်။ စက်ရုံ၊ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အမိန့်ပေးပုံစံမျိုး ဖြင့်လည်းသုံးသည်။
ပုံစံပြောင်းပုံ
1. အုပ်စု ၁ ကြိယာများကို Vますမှ ますကိုဖြုတ်ပြီး ကျန်နေသောစာလုံးနှင့်လိုက်၍ ပြောင်းပုံကွဲပြားပါသည်။ အသေးစိတ်ကို ပုံတွင်ကြည့်ပါ။
ဥပမာ はしります ⇒ はしれ ပြေးစမ်းပါ (ပြေးစမ်းပြေးစမ်း)
2. အုပ်စု ၂ ကြိယာများတွင် Vますမှ ますကိုဖြုတ်၍ 〝ろ＂ထည့်ပါ။
3. အုပ်စု ၃ ကြိယာပြောင်းပုံကို ပုံတွင်ပြထားသည့် အတိုင်း ပုံသေမှတ်ယူပါ။
2.Vるな
အနည်းငယ် ကြမ်းတမ်းသော အမိန့်ပေး၊ သတိပေးပုံစံဖြစ်သည်။ ပုံမှန်တွင် သုံးလေ့မရှိပါ။ စိတ်ဆိုး ရန်ဖြစ်သော အခါမျိုးတွင်သာ သုံးလေ့ရှိသည်။
အသုံးပြုပုံ ⇒Vる+な
寝(ね)るな
မအိပ်နဲ့
遅(おく)れるな
နောက်မကျစေနဲ့
3.Vる/いAdj/なAdj/Nounという意味(いみ)です
အဲဒီလို အဓိပ္ပါယ်ရပါတယ်လို့ ပြောသောအခါတွင် သုံးသည်။
အသုံးပြုပုံ ⇒Vる/いAdj/なAdj/Noun +という意味(いみ)です
危険(きけん)は危(あぶ)ないという意味(いみ)です。
「きけん」ဆိုတာ အန္တာရယ်ရှိတယ်လို့ ဆိုလိုတယ်။
4.Vると言(い)っていました
တစ်ယောက်ယောက်က ပြောသောစကားကို တဆင့်ပြန်လည် ပြောရာတွင်သုံးသည်
အသုံးပြုပုံ ⇒Vる+と言(い)っていました
ミラーさんは明日国(あしたくに)へ帰(かえ)ると言(い)っていました。
မီလာစံက မနက်ဖန် နိုင်ငံကို ပြန်မယ်လို့ ပြောခဲ့တယ်။
5.もう~ない
ဘယ်လိုမှ မတတ်နိုင် လက်လျှော့လိုက်ရသော အခြေအနေများတွင် သုံးသည်
အသုံးပြုပုံ ⇒もう+Vない
もう、走(はし)れない。
တော်ပြီ မပြေးနိုင်တော့ဘူး
文型(ぶんけい)
急(いそ)げ。
‘မြန်မြန်လုပ်
触(さわ)るな。
မကိုင်နဲ့
立(た)ち入(い)り禁止(きんし)は入(はい)るなという意味(いみ)です。
「立(た)ち入(い)り禁止(きんし)」ဆိုတာ မဝင်ရလို့ ပြောတဲ့ အဓိပ္ပါယ်ဖြစ်တယ်
ミラーさんは来週大阪(らいしゅうおおさか)へ出張(しゅっちょう)すると言(い)っていました。
မီလာစံက နောက်တစ်ပတ် အိုဆာကာကို ခရီးသွားမယ်လို့ ပြောခဲ့တယ်။
例文(れいぶん)
だめだ。もう走(はし)れない。
မရတော့ဘူး။ မပြေးနိုင်တော့ဘူး။
…頑張(がんば)れ。あと1000メートルだ。
ကြိုးစားထား။ နောက် မီတာ ၁၀၀၀ ဘဲ။
もう時間(じかん)がない。
အချိန်မရှိတော့ဘူး
…まだ1分(ぷん)ある。あきらめるな。ファイト！
နောက် ၁ မိနစ်ရှိသေးတယ်။ လက်မရှော့နဲ့။ ဖိုက်
あそこに何(なん)と書(か)いてあるんですか。
ဟိုမှာ ဘာလို့ ရေးထားတာလဲ
…「止(と)まれ」と書(か)いてあります。
ရပ်ပါလို့ ရေးထားတယ်
あの漢字(かんじ)は何(なん)と読(よ)むんですか。
ဟိုခန်းဂျိက ဘယ်လိုဖတ်တာလဲဟင်
…「禁煙(きんえん)」です。
「きんえん」ပါ
たばこを吸(す)うなという意味(いみ)です。
ဆေးလိပ်မသောက်ရလို့ အဓိပ္ပါယ်ရတယ်။
このマークはどういう意味(いみ)ですか。
အဲဒီအမှတ်အသားက ဘယ်လိုအဓိပ္ပါယ်လဲ
…洗濯機(せんたくき)で洗(あら)えるという意味(いみ)です。
အဝတ်လျှော်စက်နဲ့ လျှော်လို့ရတယ်ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပါယ်ပါ
グプタさんはいますか。
ဂုပုတစံ ရှိပါသလား
…今、出(で)かけています。30分(ぷん)ぐらいで戻(もど)ると言(い)っていました。
အခု အပြင်သွားနေတယ်။ မိနစ် ၃၀လောက်ကြာရင် ပြန်လာမယ်လို့ ပြောခဲ့တယ်
すみませんが、渡辺(わたなべ)さんに明日(あした)のパーティーは6時(じ)からだと伝(つた)えていただけませんか。
စိတ်တော့မရှိပါနဲ့ ဝါတာနာဘဲစံကို မနက်ဖန် ပါတီ၆နာရီကနေလို့ ပြောပေးလို့ရမလား
…わかりました。6時(じ)からですね。
‘ကောင်းပါပြီ ၆နာရီကနေနော်
(ယခုသင်ခန်းစာကို Minna No Nihongo Myanmar Website မှကူးယူဖော်ပြထားပါသည်။ ဂျပန်စာလေ့လာနေသောကျောင်းသားများယခုကဲ့သို့အဆင်ပြေပြေလေ့လာနိုင်သည့်အတွက်Minna No Nihongo Myanmar ကိုကျောင်းသားများကိုယ်စားJapanese Jukuမှကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်ခင်ဗျာ။)